25 فوریه 2024 - 04:40

«کِلاو رِوان» و «کِرّان» برای نوروز

1 فوریه 2024 - 17:40 dsfr.ir/c94mm

«کِلاو رِوان» و «کِرّان» برای نوروز
«کِلاو رِوان» و «کِرّان» بازی هایی برای ایام نوروز
«کِلاو رِوان» و «کِرّان» میراث ناملموس ایلام

«کِلاو رِوان» و «کِرّان» دو بازی محلی است که ایلامی ها در دامان طبیعت و گروهی بازی می کنند و نشان از چالاکی و زیرکی بازیکنان دارد و به عنوان میراث ناملموس این استان ثبت شده اند.

به گزارش «دنیای سفر»، سجاد نظری مسئول ثبت میراث ناملموس استان ایلام درباره این بازی های محلی به ایسنا گفت: «کِلاو روان» نام یکی از بازهای محلی استان ایلام و به معنای «ربودن کلاه» است که معمولا در دامان طبیعت و در اعیادی مانند نوروز برگزار می ­شود. در این بازی، بازیکنان به دو دسته مساوی تقسیم شده و سپس روی زمین دایره ای به شعاع مناسب مشخص می کنند و یک گروه به قید قرعه درون دایره به حالت چهار دست وپا قرار می گیرد و هرکدام کلاهی به سر دارند و دسته دوم باید بدون آنکه ضربه ای از پای گروه مقابل خورده باشند، یکی از کلاه ها را برداشته و به سرعت به نقطه ای که از قبل مشخص شده، برساند و در حین فرار، صاحبان کلاه (گروه درون دایره) باید سعی کنند او را بگیرند. در این حین نیز همبازی هایش کمک کرده که گیر نیفتد و ممکن است کلاه دست به دست شود تا به مقصد برسد و اگر کلاه به مقصد برسد، امتیاز برای گروه خارج از دایره محسوب می شود، اما اگر کلاه را پیش از رسیدن به مقصد از دست بدهند، باید در درون دایره قرار گیرند و بازی از نو شروع می شود.

او اضافه کرد: در این بازی ممکن است از قبل سقف امتیازی مشخص شده باشد و هر تیمی که زود به آن سقف امتیاز برسد، برنده نهایی می شود.

به گفته این کارشناس ثبت میراث ناملموس، «کلاو روان» شهریور ۱۳۹۶ و به شماره ۲۱۱۹ در فهرست آثار ناملموس کشور ثبت شده است.

نظری با بیان اینکه بازی «کِرّان» به معنای خط کشیدن است، گفت: این بازی یکی دیگر از بازی های محلی ایلامی هاست. در این بازی بازیکنان به دو دسته مساوی تقسیم شده و سپس روی زمین دایره ای به شعاع مناسب (متناسب با اعضای بازی) مشخص می کنند. یک گروه به قید قرعه در درون دایره به حالت چهار دست وپا می نشینند و دسته دوم باید خارج از دایره و به دور آن ها بچرخند تا حواس اعضای گروه اولی را پرت کنند و پای یکی از اعضای گروه درون دایره را گرفته و از درون دایره خارج کنند و در حین فرار باید مواظب باشند که از گروه نشسته ضربه پا که «قُل» نامیده می شود، نخورند.

مسئول ثبت میراث ناملموس استان ایلام افزود: اگر گروه خارج از دایره موفق شود که بدون ضربه از گروه نشسته در دایره یکی از آن ها را خارج کند، یک امتیاز کسب کرده و همان گروه اولی باید دوباره درون دایره بنشیند، ولی اگر ضربه ای از پای حریف بخورند یک امتیاز از دست داده و باید به جای گروه اول در درون دایره مشخص شده، بنشینند و بازی از نو شروع شود.

او اظهار کرد: این بازی مختص مردان است و این نوع از بازی های محلی در اصل هیجانی بوده و مختص طبیعت خاص منطقه ای زاگرس است و برای حفظ چالاکی و زیرکی انجام می شده تا مردان همیشه چالاکی و زیرکی خود را حفظ کنند.

به گفته این کارشناس ثبت، «کرّان» نیز در آذر ۱۴۰۰ و به شماره ۲۴۴۲ در فهرست آثار ناملموس کشور به ثبت رسیده است.

نظری گفت: در حقیقت، ویژگی اصلی این بازی ها، سازگاری با نظام و محیط طبیعی اجتماعی پیرامون است. بارزترین علت به وجود آمدن، برگزاری و تداوم این بازی ها، علاوه بر داشتن لحظاتی خوش در کنار هم، حس همکاری و همبستگی گروهی بوده، به همین دلیل است که بیشتر بازی های محلی به صورت دسته جمعی و گروهی و در فضای باز انجام می شده است.

1