13 آوریل 2024 - 17:36

درآمدی بیشتر از پول نفت!

19 نوامبر 2023 - 08:00 dsfr.ir/lt0ow

درآمدی بیشتر از پول نفت!
پوریا پاکیزه
پاییز در جنگل «مازیچال» - مازندران

«به همسایه هایمان نگاه کنیم، مگر آن ها نفت ندارند؟ پس چرا سرمایه گذاری در گردشگری را توسعه داده اند؟ دبی را ببینید؛ در سال ۱۵ تا ۲۰ میلیون توریست دارد، چرا؟»

به گزارش «دنیای سفر»، این پرسش ها بخشی از گفت و گوی مصطفی شفیعی شکیب رییس هیأت مدیره جامعه تورگردانان ایران با ایسناست؛ در شرایطی که با تصویب ماده ۸۲ لایحه برنامه هفتم توسعه، مقرر شده است ایران تا پایان سال ۱۴۰۷ حدود ۱۵ میلیون گردشگر خارجی جذب کند. این تورگردان اما در این گفت وگو این نکته را مطرح می کند که ما یک سند چشم انداز ۲۰ ساله داشتیم که براساس آن تا پایان سال ۱۴۰۳ باید ۲۰ میلیون گردشگر جذب می کردیم، اما حالا در برنامه هفتم توسعه که پایان آن، حدود سه چهار سال بعد از سند چشم انداز ۲۰ ساله است، باید ۱۵ میلیون گردشگر جذب کنیم؛ این تنزل آماری عجیب نیست؟

او از سوی دیگر اظهار می کند: اصلا با این اوضاع و احوال گردشگری ایران، اگر همۀ مسافران ورودی به کشور و مسافران یک روزه مرزی و پیله ورها را حساب کنیم و عدد آن را چندبرابر کنیم باز به این آمارهایی که پیش بینی شده است، نمی رسیم. مشکل ما عدد و ارقام تخمینی و پیش بینی شده نیست، موضوع این است که هیچ برنامه ای برای ارتقاء وضعیت گردشگری، زیرساخت ها، هتل ها و حمل ونقل نداریم. سوالم از نویسندگان این برنامه این است که با چه زیرساختی قرار است به چنین آمارهایی دست یابیم؟ ما همین حالا بلیت پرواز داخلی پیدا نمی کنیم، قطار و اتوبوس درست و حسابی هم که نداریم.

رییس هیأت مدیره جامعه تورگردانان ایران به سرمایه گذاری روی صنعت نفت اشاره می کند و می گوید: از آن هایی که این برنامه را نوشتند می پرسم برای استخراج نفت چقدر قرار است هزینه کنند؟ مطمئن باشند اگر ۱۰ درصد از آن را در زیرساخت ها و تبلیغات گردشگری سرمایه گذاری کنند ظرف پنج سال به درآمدی بیشتر از نفت می رسیم، درحالی که ارزی از کشور خارج نشده و اشتغالزایی هم شده است.

حرمت الله رفیعی رییس هیأت مدیره انجمن صنفی دفاتر خدمات مسافرت هوایی و جهانگردی ایران نیز معتقد است ماده های قانونی و احکام لایحه برنامه هفتم توسعه در بخش گردشگری، در مقایسه با برنامه ششم توسعه و برنامه های قبلی، تفاوت چندانی ندارد. او به ایسنا می گوید: پرسش این است در این برنامه چه امتیاز ویژه ای برای گردشگری قائل شده اند؟ همه احکام و امتیازها که مثل برنامه های قبلی است. با این وصف معتقدم اگر با چنین برنامه ای پیش برویم به ۱۵ میلیون نفر که هیچ، به ۱۰ میلیون گردشگر هم نخواهیم رسید.

او ادامه می دهد: در برنامه هفتم توسعه در بخش مالیات ها امتیاز، معافیت و مشوق جدید و ترغیب کننده و پیش رویی برای گردشگری درنظر گرفته نشده است. معافیت ها و مشوق های مالیاتی همان قبلی هاست که مطالبه ما اصلاح و ارتقاء آن بود. علاوه بر این، هیچ اقدام تبلیغاتی برای جذب گردشگر تعریف نشده است و دستور کار مشخص و واضحی برای جذب گردشگر خارجی و یا چگونگی بهبود و ارتقاء زیرساخت های گردشگری وجود ندارد. برای سایر سازمان ها، وزارتخانه ها و نهادهای دخیل و مؤثر در گردشگری، هیچ احکامی درنظر گرفته نشده است. برخی بندهای این لایحه، بعضی اختیارات را از وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی گرفته است.

رفیعی برنامه هفتم توسعه را در بخش گردشگری ضعیف می داند و می گوید: معلوم نیست عدد ۱۵ میلیون گردشگر خارجی بر چه اساسی تعیین شده است؟ چرا این عدد نسبت به چشم انداز ۲۰ ساله عقب گرد داشته است؟ با کجا و چه کسانی مشورت شده است؟ وقتی ما به عنوان بخش خصوصی و مجریان گردشگری، طرف مشورت نبوده ایم چطور انتظار دارند این برنامه را اجرا کنیم؟ آن هم در شرایطی که برای مشکلات ریز و درشت گردشگری هیچ راه حلی پیش بینی نکرده اند.

رییس هیأت مدیره انجمن صنفی دفاتر خدمات مسافرت هوایی و جهانگردی اضافه می کند: البته همین حالا هم گردشگرانی که به ایران سفر می کنند و آمارهایی که اعلام می شود ارتباطی با برنامه ها و اقدامات وزارتی ندارد. بگویند در کدام رسانه خارجی ایران را تبلیغ می کنند، بودجه تبلیغات گردشگری چقدر است و با آن چه اقدام تبلیغاتی برای ایران و جذب گردشگر انجام داده اند؟

از سوی دیگر، مرکز پژوهش های مجلس نیز در گزارشی به برخی نقطه ضعف های بخش گردشگری لایحه برنامه هفتم توسعه اشاره کرده است. در بخشی از این گزارش آمده است: «ماده ۸۳ احکام هشت گانه ای به منظور توسعه گردشگری داخلی و جذب گردشگران خارجی عنوان کرده است، درحالی که در جدول اهداف کمّی ماده ۸۲ صرفاً تعداد گردشگران ورودی به کشور تعریف و تشریح شده است. مشخص نیست که رویکرد برنامه توسعه گردشگری کشور با تأکید بر کدام محور قرار دارد و آینده ایده آل برمبنای گردشگری ورودی بنا نهاده شده است که دارای آمار و تخمین است و یا گردشگری داخلی که غیرقابل ارزیابی باقی مانده است.»

علی اصغر شالبافیان معاون گردشگری وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی نیز اگرچه معتقد است لایحه برنامه هفتم توسعه به دلیل اختصاص فصل مجزا، احکام تکمیلی و تقویت کننده حوزه گردشگری را لحاظ کرده است، اما او هم در یکی از مصاحبه هایش گفته بود «به جز احکامی که تصویب شده است، احکام متعدد دیگری به دولت پیشنهاد شده بود که در این لایحه گنجانده نشده است و موارد ارائه شده تنها برخی از احکامی هستند که برای حمایت از توسعه صنعت گردشگری به دولت پیشنهاد شده و بر اساس اقتضائات، ظرف و امکان برنامه هفتم مورد استفاده قرار گرفته است.»

1