11 ژوئن 2024 - 05:42
مدیر لابراتوار فیلم صدا و سیما:

فیلم های تاریخی آرشیو شده در موزه ها رو به تخریب هستند

11 سپتامبر 2022 - 18:00 dsfr.ir/vx9ea

فیلم های تاریخی آرشیو شده در موزه ها رو به تخریب هستند
همشهری آنلاین
حلقه فیلم های 120 ساله از دوران مظفرالدین شاه

مدیر لابراتوار فیلم صدا و سیما گفت: فیلم های تاریخی مهمی در آرشیو موزه ها و وزارت میراث فرهنگی است که احتمال تخریب آنها به واسطه نگهداری در شرایط غیر استاندارد وجود دارد.

به گزارش «دنیای سفر» پدرام عظیمی مدیر لابراتوار فیلم صدا و سیما درباره خطر تخریب فیلم های تاریخی در آرشیو وزارت میراث فرهنگی در گفتگو با خبرنگار مهر با بیان اینکه صداوسیما امکانات لازم برای تبدیل مدیاهای حوزه فیلم و ویدئو را در اختیار دارد، گفت: در حال حاضر با توجه به درایت مدیران صدا و سیما در ۷ سال گذشته تجهیزاتی وارد سیستم کاری این سازمان شده که می تواند منابع فیلم موجود در کشور را تبدیل کند. این امکان برای خارج از سازمان نیز فراهم شده تا اگر مدیایی در هر سطح و مقطعی وجود دارد، این تبدیل انجام شود. در کنار آن تجهیزاتی نیز دارد که صداها نیز تبدیل شوند. ریاست سازمان صداوسیما در هر زمانی موافق با تبدیل منابع خارج از سازمان نیز هست بنابراین هر زمان سازمان ها پیشنهادی داشته اند از آن استقبال شده است تا منابع در اختیار آنها نیز تبدیل شود حتی در قالب تفاهمنامه برخی از این اقدامات انجام شده است. همچنین ممکن بوده که سازمانی فیلمی ارائه کند و به دلایل مختلف مانع از انتشار آن شود. این اقدام نیز انجام شده و فیلم ها به خودشان برگردانده می شود.

معمولا فیلم ها دچار سندرم اسید استیک یا سندرم سرکه می شوند. در این حالت لایه های فیلم رنگ قرمز به خود گرفته و بوی سرکه می گیرد

این استاد دانشگاه هنر بیان کرد: در ماههای اخیر به بازدید از موزه های رفتم و متوجه شدم که آرشیو غنی از فیلم های تاریخی دارند پیشنهاد کردیم که این منابع در قالب تفاهمنامه ای با صدا و سیما در اختیار سازمان برای تبدیل آنها قرار گیرد. چون معتقدم فرصتی برای تبدیل این منابع باقی نمانده است و از آنجا که حداقل ۴۰ سال از آرشیو این فیلم ها گذشته بنابراین فیلم ها رفته رفته خراب می شوند و از بین می روند و ما دیگر نمی توانیم به آنها دسترسی داشته باشیم. در این مواقع معمولاً فیلم ها دچار سندرم اسید استیک یا سندرم سرکه می شوند. در این حالت لایه های فیلم رنگ قرمز به خود گرفته و بوی سرکه می گیرد. معمولا شرایط نگهداری از این فیلم ها یا وجود ندارد یا استاندارد نیست. در صورتی که این امکانات در صدا و سیما وجود دارد. متأسفانه ممکن است روزی این آثار را بیرون بکشیم که دیگر چیزی از آنها قابل نمایش نباشد.

فیلم های در معرض خطر کاخ گلستان

وی با تاکید بر اینکه فیلم های قدیمی تاریخ کشورمان است گفت: من از کاخ گلستان، نیاوران و سعدآباد بازدید کرده ام. در کاخ گلستان یا سیستم سرمایشی مناسب راه اندازی نشده بود یا استاندارد نبود یا اینکه در حوزه تبدیل این منابع پویا نبوده اند.

عظیمی درباره اینکه زمانی فیلم هایی از کاخ گلستان به فرانسه برای ترمیم رفته بود گفت: آن زمان صداوسیما هنوز امکانات فعلی را نداشت به همین دلیل به فرانسه رفت ولی این را در نظر بگیرید که اگر فیلمی برای مرمت هم به فرانسه می رود آنها یک کپی از فیلم را برمی دارند اما اگر این کار را صدا و سیما انجام دهد باز می توان گفت که این کپی هم داخل ایران است.

وی با بیان اینکه این موضوع یک مسئله ملی برای کشورمان است گفت: وزیر میراث فرهنگی با حوزه مدیا آشناست بنابراین در حال حاضر می توان از این ظرفیت برای تبدیل فیلم های موجود در انبارهای موزه ها استفاده کرد و هر چه سریع تر این فیلم ها را از خطر فرسودگی و تخریب نجات داد.

وی گفت: قدمت تولید فیلم و عکس در کشور زیاد است قدیمی ترین فیلم ها متعلق به دوره مظفرالدین شاه است اما تاریخ عکس در ایران از فیلم هم قدیمی تر است. شاید سازمانهای مختلف در ایران نگهداری از فیلم های قدیمی را در اولویت قرار نداده اند درحالی که این فیلم ها ممکن است تاریخ کشور را تغییر دهد اما این فیلم ها در انبارها یا در شرایط غیراستاندارد خاک می خورند و کم کم از بین می روند. ما حاضریم به سازمانهای دیگر یاد دهیم چطور از این فیلم ها نگهداری کنند یا اینکه چطور با امکانات موجود در کشور تبدیل شوند. منتها این صحبت ها در جایی مانند وزارت میراث فرهنگی مطرح شده اما نتیجه ای نگرفته ایم.

آرشیو فیلم های خانگی در بقچه!

مدیر لابراتوار فیلم صدا و سیما گفت: ما نمی خواهیم وظایف صدا و سیما را بیشتر کنیم. اما جایی مثل این سازمان کارش تبدیل فیلم ها و منابع است. ما این فیلم ها را هیچ گاه دور نمی ریزیم حتی بعد از تبدیل نیز نگهداری می شوند. ولی باید با شرایط مناسب حفظ شوند و این زیرساختها در صدا و سیما موجود است.

عظیمی در پاسخ به این سوال که ممکن است افراد فیلم هایی را در آرشیو خانوادگی داشته باشند که قابلیت تبدیل شدن را دارد اما نمی دانند باید چگونه فرایند تبدیل را طی کنند گفت: زمانی مادر یکی از شهدا به ما مراجعه کرد و خواست تا فیلمی که سال ها از پسرش داشت و در بقچه نگهداری کرده بود را تبدیل کنیم. این کار با حذف بخش هایی که تخریب شده بود انجام گرفت. شاید اگر او این فیلم ها را در یخچال نگه می داشت سالم تر می ماند. مردم ما به واسطه ذوق هنری که دارند؛ فیلم و عکس های زیادی هم آرشیو کرده اند. اما نمی دانند چطور از آن نگهداری کنند. مجموعه داران هم می توانند در صورتی که فیلمی دارند آن را تبدیل کنند اما تبدیلی که در خارج از سازمان صدا و سیما انجام می شود نیز هنوز استانداردهای مناسب را ندارد. اما اگر فیلمی خاص باشد امکان تبدیل آن وجود دارد. قطعا صدا و سیما نمی تواند همه فیلم های مردم را تبدیل کند چون امکانات این کار هزینه بر است ضمن اینکه وقتی فیلمی تبدیل می شود، حجم آن هم زیاد می شود. ولی می توان فیلم های با ارزش را تبدیل کرد.

1