موزه هایی برای کودکان

29 ژوئیه 2019 - 15:00 dsfr.ir/489q1

موزه هایی برای کودکان
khooger.com
موزه کودکان میامی

موزه ها نقش مهمی در تامین نیازهای اجتماعی و تاریخی کودکان دارند و از این رو ضروری است که در کشور ما نیز به موضوع گردشگری کودک و ویژگی و شرایط موزه های دوست داشتنی برای کودکان توجه شود تا بتوان هرچه بیشتر از کارکرد آموزشی موزه ها استفاده کرد.

در برخی کشورها موزه های کودک از سال ها قبل راه اندازی شده و متناسب با نیاز کودک مفاهیم تاریخی و فرهنگی را به صورت بصری و لمسی به کودکان می آموزند.

اولین موزه کودکان جهان، موزه بروکلین در ایالات متحده آمریکا در سال 1899 میلادی راه اندازی شده و بعد از آن موزه بوستون در سال 1913 میلادی فعالیت خود را شروع کرده است.

در این گونه موزه ها هزاران کودک که حتی ممکن است زبان همدیگر را متوجه نشوند، با هم بازی می کنند و می خواهند که دنیای کودکانه خود را به دنیای واقعی و مفاهیم آموزشی نزدیکتر کنند.

این موزه ها بخش‎ های جالبی هم چون آب بازی، تماشای حیوانات پشت شیشه، جعبه شن، بخش ویژه کودکان نوپا، نمایشگاه های متعدد و اجرای موسیقی دارند و مهمتر از همه کودکان در این مکان ها به راحتی می توانند با صدای بلند بخندند، حرف بزنند و بدوند. حتی با فراهم کردن امکانات ویژه، کودکان با شرایط خاص از نظر مشکل بینایی، شنیداری و حرکتی هم به راحتی از موزه بازدید می‎ کنند.

مهدی بزاز دستفروش، مدیر امور موزه های استان آذربایجان شرقی با اشاره به ویژگی های موزه کودک توضیح داد: موزه کودک مکانی است که در آن با فضا سازی مناسب، اجرای برنامه های متنوع خلاق، برپایی نمایشگاه های تعاملی جذاب و نیز با نظارت مربیان و راهنمایان کار آزموده امکان مشاهده، مکاشفه و تجربه خاطره انگیز برای کودکان، والدین و معلمان فراهم می‏ شود تا در محیطی شاد و آزاد، آشنایی با جهان اطراف، طبیعت، مردم و فرهنگ های مختلف در کنار انجام فعالیت های جمعی برای کودکان امکان پذیر شود.

اگر امکان ایجاد موزه هایی مختص کودکان فراهم نباشد، می توان با معیارهای شناخته شده موزه کودکان، بخشی را در موزه ها به کودکان اختصاص داد که این کار در هفته بزرگداشت میراث فرهنگی در سال جاری، در سایت موزه عصر آهن تبریز رخ داد و برنامه هایی متناسب با نیاز کودکان در آنجا به اجرا درآمد.

با توجه به استقبال خوب مخاطبان، مقرر شد که برنامه باستان شناسی کودک به صورت دوره ای در این موزه تداوم داشته باشد و سایر موزه های استان نیز به تناسب موضوع فعالیت خود در این مسیر حرکت کنند و بخش هایی از موزه یا حداقل فعالیت هایی را در موزه برای کودکان طراحی و اجرا کنند.

وی با بیان اینکه موزه های کودک از نظر آموزشی و تربیتی دارای اهمیت خاصی هستند، گفت: محتوای کتاب های درسی اگر با مشاهده عینی آثار و شواهد در موزه ها همراه باشد، بدون تردید بهتر و طولانی تر در ذهن کودکان جای می گیرد و تصویر روشن تری از واقعیت های تاریخی و علمی بدست می آید.

بزاز دستفروش یکی از ویژگی های یادگیری در محیط های بیرون از مدرسه نظیر موزه ها را آموزش بدون مرزبندی دانست و افزود: در این گونه محیط ها کودکان با خارج شدن از فضای رسمی مدرسه و کلاس، دانش را از روی لذت و شوق شخصی فرا می گیرند و از این رو موزه ها می توانند با ایجاد علاقه به یادگیری و اشتیاق پایان ناپذیر برای کار و فعالیت در میان کودکان نقش موثری در نظام تعلیم و تربیت ایفا کنند.

وی با تاکید بر اینکه بازدید از موزه‏ ها زمینه ای برای کاربردی کردن آموزش ها و انتقال مفاهیم درسی به میدان تجربه، عمل و رفتار است، گفت: به بیانی دیگر موزه ها می توانند به دانش آموزان و کودکان کمک کنند که وجه عینی مفاهیم ذهنی را در محیط های خارج از مدرسه درک کنند و این مراکز به عنوان پل ارتباطی بین آموزه های نظری و ذهنی با آموزه ‏های عملی و مهارتی است.

یک روانشناس کودک در خصوص اصول راهنمایی کودک در موزه ها بیان کرد: مطالب ارائه شده در موزه باید به زبان کودک، قابل فهم و سطح دشواری مطالب متناسب با درک و زبان کودک باشد و امکان تجربه عینی و لمسی برای کودکان در موزه فراهم شود. همچنین مربیان و معرفان کودک باید آشنایی کافی با اصول روانشناسی کودک، زبان کودک، ادبیات کودک، تفکرات و روحیات کودک داشته باشند و بتوانند با زبان ساده، روشن و عینی با کودکان ارتباط برقرار کنند.

مهدی راثی با اشاره به این که گروه سنی مختلفی از جمله کودکان جز مخاطبان موزه هستند که برداشت های متفاوتی از این مکان دارند، افرود: با توجه به تفکر پیش عملیاتی کودکان، خردسالان زیر 7 سال توان دریافت مطالب پیچیده را ندارند و کودکان 7 تا 11 سال مطالب را در حضور نشانه های یادگیری دریافت می کنند و در نهایت بعد از 11 سال، این محدودیت وجود ندارد.

وی در ادامه درباره قدرت تمرکز برای کودکان در سنین مختلف، گفت: قدرت تمرکز در کودکان زیر 7 سال، حدود دو الی سه دقیقه است و راهنمای موزه باید در همان چند دقیقه اول، مطلب را به آنان توضیح دهد و از سویی کودکان 7 تا 11 سال، قدرت تمرکز 10 الی 15 دقیقه دارند.

وی در خصوص روحیات کودکان در سنین مختلف، توضیح داد: روحیات کودکان بیشتر بصری، حسی و لمسی است، از این رو بهترین روش آموزشی کودکان، روش مجسم و عینی است که باید امکان لمس و تجربه برای آنان فراهم شود و در صورت نبودن این امکان، روش نیمه مجسم و بعد روش نمادین و نوشتاری است.

برای کودکان خردسال، آموزش از طریق بازی و کنکاش با اشیا است و سطح دشواری کلمات برای آنان باید به مراتب آسانتر، توضیحات کوتاه تر، جملات کوتاه و واضح باشد و آموزش رسمی آنچنانی جواب نمی دهد.

این روانشناس کودک به مربیان مهدکودک ها و معلمان دوره های ابتدایی دبستان توصیه کرد که در هنگام بازدید از موزه ها، کودکان را بدون راهنما رها نکنند و متناسب با رشد فکری آنان، مطالب آموزشی گفته شود. همچنین با استفاده از تجربه حسی و لمسی موضوعات را به کودک یاد دهند و در صورت نبودن این امکان، می توانند از فیلم و پوستر استفاده کنند.

« دنیای سفر » این نوشته را از « ایسنا » آورده است. واکاوی، پی گیری، نگارش و آفرینش، شایسته سپاسگزاری است.

دیدگاه شما

CAPTCHA
این سوال برای تشخیص اسپم نبودن می باشد.
1 + 9 =
این سوال برای تشخیص اسپم نبودن می باشد.
1