سود توریسم آفریقا از تسهیل ویزا

22 آذر 1395 - 13:10 dsfr.ir/4m62o

سود توریسم آفریقا از تسهیل ویزا
نامشخص
تور آفریقای جنوبی

تسهیل ویزا بین کشورهایی نظیر زامبیا و زیمبابوه پروژه ای است که از اواخر سال 2014 آغاز شده است و در صورت موفقیت در آینده نزدیک می تواند در این مناطق افزایش دهد.

ایران در یکی دو سال اخیر، اقدامات گوناگونی برای تسهیل دوجانبه در صدور ویزا با کشورهای مختلف انجام داده است. به گفته رئیس سابق سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری کشور، این تعداد قریب به 28 کشور است.

وضعیت صدور ویزا پیش از این یکی از موضوعاتی بود که برسر راه ورود گردشگر خارجی به کشورمان چالش ایجاد می کرد. این موضوع در جهان نیز مساله ای مهم تلقی می شود. در کشورهایی که تمایل آنان نسبت به پذیرش گردشگران بالا است، همواره تسهیل ویزای ورودی گردشگران یکی از مهم ترین مواردی به شمار می رود که در دستور کار قرار می گیرد.

بسیاری از کشورهای جهان این کار را به تنهایی انجام می دهند، اما در برخی موارد نیز مناطق مختلف، تسهیل ویزا را برای یک منطقه و به صورت گروهی با ایجاد تفاهمی میان کشورهای عضو انجام می دهند. این کار در کشورهای جنوب شرقی آسیا (کشورهای آسه آن) و برخی کشورهای اروپایی انجام شده است. آفریقا نیز از این تسهیل صدور ویزا غافل نبوده است و تلاش برای ورود گردشگران برای بازدید از کشورهای فقیر و درآمدزایی از این طریق منجر به شکل گیری ایده تسهیل ویزا در کشورهای این منطقه شده است.

کدام کشورها بازتر هستند؟

حمایت از تسهیل صدور ویزا از جمله ویزای الکترونیکی و همکاری های منطقه ای آفریقا در مورد ویزا منجر به مزایای اقتصادی بسیاری برای کشورهایی شده است که دست به این تسهیلات زده اند. این موضوع در سال 2014 با مطالعه ای که تواما از سوی شورای جهانی سفر و گردشگری و سازمان گردشگری جهانی سازمان ملل متحد انجام گرفت، تایید شد. در این سال، شرق آفریقا در کنار جنوب شرقی آسیا، منطقه کارائیب و اقیانوسیه در میان مقاصدی قرار گرفت که بیشترین میزان باز بودن را از نظر ویزا داشت، اما مناطقی همچون آفریقای مرکزی، آفریقای شمالی و آمریکای شمالی در میان محدودترین بخش ها قرار داشتند.

با این حال در سال های اخیر میزان ورود به کشورها و تسهیل صدور ویزا در سراسر جهان با سرعت مناسبی رو به رشد گذاشته است. بخش هایی مانند آسیا، آمریکای لاتین، اروپای شرقی و مرکزی، اروپای مدیترانه شرقی و آفریقا با نرخی در حدود دو برابر رشد مقاصد کشورهای پیشرفته (حدود 4.4 درصد در سال) رشد کرده اند که این رشد را می توان تا حدودی به علت ارزش پول پایین تر این کشورها در مقابل کشورهای بزرگ تر و پیشرفته تر نیز دانست.

در نتیجه، احتمال می رود میزان ورود به کشورها و اقتصادهای نوظهور رفته رفته از میزان گردشگران کشورهای توسعه یافته فراتر رود و در سال 2030 حدود 57 درصد از ورود گردشگران بین المللی به مقاصد مربوط به اقتصادهای نوظهور باشد. این نسبت در سال 1980 حدود 30 درصد و در سال 2010 47 درصد بود.

با این وجود، برخی از مهم ترین این کشورها از جمله ترکیه در سال های اخیر با بحران های زیادی روبه رو شده اند. به رغم مسائل گفته شده، آفریقا خواهد توانست از این روند ورود روزافزون گردشگران بین المللی منتفع شده و در بسیاری از حوزه ها با کسب درآمد و اشتغال زایی از تله فقر خارج شود.

پیشتازی شرق آفریقا در 2014

در سال 2014 آفریقا از 58 درصد از جمعیت جهان ویزای سنتی دریافت می کرد اما در همان زمان بالاترین درصد را در میان کشورهایی داشت که بازدیدکنندگان از آن ویزای هنگام ورود به کشور را دریافت می کردند. به هر صورت، این عدد در بخش های مختلف آفریقا متفاوت است.

برای مثال در سال 2014، آفریقای مرکزی در استفاده از ویزای سنتی برای 91 درصد از کل جمعیت جهان، بالاترین نرخ را در آفریقا از این نظر و وابسته بودن به ویزای سنتی داشت. از سوی دیگر، شرق آفریقا پایین ترین نسبت را از این نظر در جهان داشت؛ تنها 31درصد از جمعیت جهان برای ورود به این منطقه نیاز به دریافت ویزای سنتی داشتند.

ویزای صادر شده در هنگام ورود نیز در شرق آفریقا بسیار متداول بود و این منطقه را همراه با جنوب شرق آسیا به دو منطقه برتر دسترسی باز در جهان تبدیل کرده بود. از نظر ویزای الکترونیکی نیز منطقه آفریقای مرکزی پس از منطقه جنوب آسیا و اقیانوسیه اقدامات گسترده ای انجام داده بود، هرچند به طور کلی میزان استفاده این منطقه از ویزای سنتی بسیار زیاد بود و ویزای الکترونیکی تنها بخش اندکی از گردشگران را پوشش می داد؛ یعنی تنها حدود 7 درصد از جمعیت جهان را می توانست به طور بالقوه تحت پوشش قرار دهد. ویزای سنتی در آفریقای شمالی 85درصد از جمعیت جهان را تحت پوشش قرار می دادند و در جنوب آفریقا نیز این میزان بالاتر از 70درصد بود.

تغییرات 2015

در سال 2015 این روند با تغییر اندکی همراه بود. ویزای سنتی مورد نیاز در کل آفریقا به 57 درصد از جمعیت جهان کاهش یافت که بیانگر رشد یک درصدی در تسهیل ویزا در کل منطقه آفریقا بود اما همزمان بالاترین رتبه را در میان مناطق از نظر دریافت ویزای هنگام ورود داشت.

آفریقای مرکزی برای ورود گردشگرانی از 92 درصد جمعیت جهان ویزای سنتی دریافت می کرد که نسبت به سال پیش حتی در تسهیل ویزا کمتر مشارکت کرده بود. شرق آفریقا نیز همچنین از نظر دریافت ویزای سنتی در پایین ترین سطوح جهانی قرار داشت و 33 درصد از جمعیت جهان را تحت پوشش ویزای سنتی قرار می داد. ویزای هنگام ورود در این کشورها به 52 درصد از جمعیت کشورهای جهان می رسید.

به این ترتیب همچنان دو منطقه شرق آفریقا و جنوب شرقی آسیا در صدر بازترین کشورهای جهان قرار داشتند. در همین حال، میزان پوشش ویزاهای سنتی در مناطق مختلف آفریقا متفاوت بودند؛ برای مثال در آفریقای شمالی به 84 درصد و در جنوب آفریقا به بیش از 70 درصد می رسیدند که بیانگر بهبود وضعیت تسهیل ویزا در آفریقای شمالی است.

ارتباط میان ویزا و گردشگری آفریقا

در قاره آفریقا در سال 2014 بیشترین بازدید و کسب درآمد از محل مخارج گردشگران از کشورها به ترتیب متعلق به مصر، آفریقای جنوبی، مراکش و تونس بوده است و در رده های بعدی کشورهایی نظیر اتیوپی، کنیا، موریس، تانزانیا و اوگاندا قرار داشته اند.

با این حال اگر به میزان رشد گردشگران ورودی به بخش های مختلف جهان نگاه کنیم، درمی یابیم که کشورهای شرق آفریقا مانند سودان، ماداگاسکار و اتیوپی در سال 2014 در رتبه های 4 تا 6 پررشدترین مقاصد گردشگری در قاره آفریقا قرار گرفته بودند؛ امری که گویای عزم این منطقه برای جذب گردشگر و تسهیل ویزا برای دستیابی برای توسعه و کسب درآمد از این طریق است.

داده های آفریقا نشان می دهد شرق آفریقا از نظر مشارکت گردشگری در اشتغال نیز وابسته به بخش گردشگری است. همچنین نگاهی به آمارهای بانک توسعه آفریقا و نهادهای تهیه کننده آمار برای گردشگری این کشور نشان می دهند مشارکت این بخش در تولید ناخالص داخلی کشورهای منطقه شرق آفریقا بسیار قابل توجه است و در مقایسه با سایر کشورهای این منطقه نسبت بالایی دارد.

تقریبا تمام کشورهای منطقه شرق آفریقا بین 2.5 تا بیش از 5 درصد از تولید ناخالص داخلی خود را در سال 2014 با استفاده از گردشگری تامین می کردند و با توجه به فقر این قاره و تلاش برای افزایش درآمد و توسعه، سیاست های تسهیل ویزا در این منطقه بیش از هر جای دیگری در آفریقا انجام شده است که شکل غالب آن را می توان در تسهیل ویزا به هنگام ورود مشاهده کرد. کشورهایی همچون کنیا و اتیوپی در سال 2014 حدود 5 درصد از تولید ناخالص داخلی خود را از طریق گردشگری کسب کرده بودند.

تلاش برای تسهیل ویزای منطقه ای

در همین اثنا، رهبران قاره آفریقا در جست وجوی راهی برای افزایش اشتغال و توسعه اقتصادی از سیاست های تسهیل ویزا استفاده کرده اند که می تواند اشتغال در این بخش را از 5 درصد به 25 درصد افزایش دهد. کشورهای شرق آفریقا با توجه به آنچه گفته شد درصدد هستند تسهیل ویزای منطقه ای را برای رسیدن به اهداف خود در حیطه درآمد و رشد اقتصادی به کار گیرند.

از سوی دیگر تلاش هایی برای اشتراک ویزا با کشورهای «جامعه توسعه جنوب آفریقا» انجام شده است. ویزای مشترک بین زامبیا و زیمبابوه نیز از جمله این اقدامات به شمار می رود. کشورهای شرق آفریقا همچنین تلاش هایی را برای ایجاد یک ویزای واحد بین کشورهای کنیا، اوگاندا و رواندا انجام داده اند. این کار به گردشگران امکان می دهد در کنار مرز یک ویزای 3 ماهه با قیمت 100 دلار تهیه کرده و از این کشورها دیدن کنند.

پیش از این، نوعی ویزای مشترک نیز در کشورهای حاشیه رود زامبز در سال 1998 ایجاد شده بود که بنیان گذاران آن امیدوار بودند با یک ویزای توریستی، گردشگران بتوانند از 15 کشور عضو جامعه توسعه جنوب آفریقا دیدن کنند که خود می توانست پیامدهای مثبتی برای گردشگری این کشورها به همراه داشته باشد؛ اما این رویا به تحقق نپیوست. با این حال اکنون تا حدودی این مباحث احیا شده است.

تسهیل ویزا بین کشورهایی نظیر زامبیا و زیمبابوه پروژه ای است که مباحث مربوط به آن از اواخر سال 2014 آغاز شده است و در صورت موفقیت در آینده نزدیک می تواند چنین حرکت هایی را در این مناطق افزایش دهد. مرحله اساسی این پروژه، اضافه کردن 3 کشور دیگر به یک ویزای واحد است که به شدت می تواند بر اقتصاد و صنعت گردشگری این کشورها اثر بگذارد. این مثال ها از جمله نخستین گام هایی هستند که در جهت تسهیل ویزا در آفریقا صورت گرفته و منجر به افزایش گردشگران شده اند؛ هر چند در ابتدای راه خود هستند.

سایر کشورها نیز می توانند از این تجربه استفاده کنند و در جهت تقویت گردشگری خود با تسهیل روند صدور ویزا به روش های مختلف، تلاش هایی صورت دهند.

« دنیای سفر » این نوشته را از « روزنامه دنیای اقتصاد » آورده است. واکاوی، پی گیری، نگارش و آفرینش، شایسته سپاسگزاری است.
جاباما

دیدگاه شما

CAPTCHA
این سوال برای تشخیص اسپم نبودن می باشد.
11 + 7 =
این سوال برای تشخیص اسپم نبودن می باشد.
1