5 چالش تجارت صنایع دستی در ایران

30 خرداد 1395 - 10:00 dsfr.ir/q79re

5 چالش تجارت صنایع دستی در ایران
میثم رودکی - دنیای سفر
غرفه استان سیستان و بلوچستان در نمایشگاه صنایع دستی تهران

عضو هیات رئیسه انجمن صادرکنندگان صنایع دستی ایران، تغییر تفکر حاکم بر راس سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری نسبت به مقوله صنایع دستی را لازمه ایجاد تحولات سازنده و رشد و بالندگی صنایع دستی کشور دانست.

عادل بشیری جلال در گفت و گو با «دنیای اقتصاد» ضمن تقدیر از تلاش های معاونت صنایع دستی برای ارتقای جایگاه صنایع دستی به عنوان یک صنعت و یکی از ارکان اقتصاد مقاومتی، نبود نگاه تجاری به این بخش در سطوح عالی سازمان میراث فرهنگی را مانع اصلی تحقق اهداف این معاونت عنوان کرد و گفت: «تمرکز بر معرفی صنایع دستی ایران به عنوان یک کالای لوکس و تاکید صرف بر جنبه های هنری این تولیدات، حضور صنایع دستی در بازارهای جهانی را با چالش مواجه کرده است.» این صادرکننده برتر صنایع دستی سال 94 با اشاره به صدماتی که این حوزه در دوران اعمال تحریم ها متحمل شده، اظهار کرد: «طی چند سال گذشته بسیاری از بازارهای خود را که عمدتا مربوط به کشورهای اروپایی بود از دست دادیم و در این مدت، رقبای ما توانستند محصولات خود را فروخته و حضورشان را در این کشورها و در عرصه عرضه صنایع دستی تثبیت کنند.» وی ادامه داد: «در چنین شرایطی بازار مصرفی عراق، به محل عمده عرضه تولیدات صنایع دستی ما تبدیل شد که البته در حال حاضر و به دلیل حاکم بودن شرایط جنگی بر این کشور، این فرصت نیز با تهدید مواجه شده و صادرات به این کشور نیز روند نزولی داشته است.»

این فعال بخش خصوصی ضمن تاکید بر نقش کلیدی برجام در آینده تحولات اقتصادی کشور، از عدم ایجاد تغییرات محسوس در روند صادرات صنایع دستی سخن گفت و تصریح کرد: «به دلیل وجود مسائلی که عمدتا داخلی و متاثر از سیاست های کلان و رویکرد کلی سازمان نسبت به این حوزه است، همچنان نتوانسته ایم حجم صادرات خود را بهبود ببخشیم.»

بشیری جلال تعرفه های مالیاتی سنگین برای صادرکنندگان صنایع دستی را یکی دیگر از عمده مشکلاتی برشمرد که فعالان این صنعت با آن دست به گریبانند. وی همچنین به برخوردهای سلیقه ای در این حوزه اشاره کرد و همخوان نبودن گزارش های گمرک از حجم و رقم کالاهای صادراتی با آنچه در اظهار نامه های مالیاتی به آن اذعان می شود را نمونه ای دیگر از موانعی دانست که پیش پای صادرکنندگان قرار دارد.

این تولیدکننده صنایع دستی افزود: «تبدیل ریالی درآمدهای ارزی ناشی از صادرات صنایع دستی به نرخ ارز مرجع نیز یکی دیگر از مسائلی است که صادرکنندگان این محصولات را به سختی انداخته و رونق کارشان را دشوار می کند.» بشیری جلال نادیده گرفتن تجارت صنایع دستی در دیدارها و مذاکرات تجاری با هیات های خارجی را یکی دیگر از نشانه های کم توجهی به این صنعت عنوان کرد و گفت: «در چند ماه اخیر که رفت و آمد هیات های سیاسی به کشور که غالبا با تاکید بر مراودات تجاری و اقتصادی صورت می گیرد رونق گرفته، قراردادها و تفاهم نامه های زیادی در زمینه گردشگری منعقد شده است؛ این در حالی است که صنایع دستی در این مذاکرات و تعاملات نادیده گرفته شده است.» وی دیده شدن صنایع دستی در مذاکرات تجاری و در کنار آن فراهم کردن زمینه های لازم برای شرکت فعال تولیدکنندگان و صادرکنندگان صنایع دستی در نمایشگاه های خارجی را از جمله مهم ترین اقداماتی عنوان کرد که باید به صورت جدی در دستور کار مقامات مسوول قرار گیرد.

به باور بشیری جلال، دیدار تولیدکنندگان و تجار صنایع دستی با طرف های خارجی منجر به عقد قراردادهای تجاری میان آنها شده و حجم صادرات این محصولات را به صورت قابل توجهی افزایش خواهد داد. این صادرکننده تصریح کرد: «تفکیک کاربرد هنری و مصرفی برای صنایع دستی و وضع سیاست های اجرایی متناسب با هر یک از این دو حوزه یکی از مطالباتی است که صادرکنندگان و تولیدکنندگان صنایع دستی بر آن تاکید دارند.» وی ضمن تاکید بر اهمیت توجه به جنبه هنری صنایع دستی به عنوان نمادی برای معرفی تاریخ و هویت ایرانی، ورود به بازارهای مصرفی صنایع دستی را حائز اهمیت دانست و این موضوع را تنها راه احیای تولید صنایع دستی کشور عنوان کرد؛ صنایعی که در سال های گذشته به دلیل بی توجهی و قطع ارتباطات تجاری با جهان به حالت نیمه تعطیل درآمد.

درحالی که اقتصاد ایران به عنوان یکی از اقتصادهای تک محصولی، به دلیل افت قیمت نفت در یکی دو سال اخیر با بحران کاهش درآمدهای ارزی مواجه شده و از سوی دیگر عمده محصولات صادراتی کشور به دلیل عدم فرآوری و خام فروشی ارزش افزوده چندانی برای اقتصاد کشور نداشته است، تجارت صنایع دستی با سهم بالا در ایجاد اشتغال، هزینه تولید پایین، تنوع تولید، عدم نیاز به زیرساخت های گسترده و نیازمند حجم بالای سرمایه گذاری، یکی از ارکانی است که می تواند سهمی عمده و چشمگیر در رشد اقتصادی و افزایش درآمدهای ارزی کشور از محل صنایع غیرنفتی داشته باشد. با عنایت به این مهم، حمایت از كارگاه های تولیدی صنایع دستی و فرش و اجرای آن در راستای برنامه ارتقای توان تولید ملی (درون زایی اقتصاد) به عنوان یک ماموریت از سه ماموریت سازمان میراث فرهنگی برای تحقق اقتصاد مقاومتی، از سوی معاون اول رئیس جمهور به سازمان مربوطه ابلاغ شد. همچنین می توان به دیده شدن این صنعت در برنامه ششم توسعه، به عنوان یکی دیگر از نمودهای توجه به این حوزه و درک جایگاه آن در افزایش توان و تولید ملی اشاره کرد.

با این همه به نظر می رسد حوزه صنایع دستی در مقام اجرا، آن گونه که باید و در حدی که لازم است مورد توجه قرار نگرفته و در عرصه تجاری و تعاملات با طرف های خارجی مد نظر قرار نمی گیرد. اینها همه در شرایطی است که معاون صنایع دستی سازمان، حمایت از ایجاد و راه اندازی کارگاه های بزرگ صادرات محور صنایع دستی، حمایت از تولید صنایع دستی توسعه روستایی و حمایت از کارگاه های صنایع دستی در حوزه فروش و صادرات را سه محور تحت پیگیری این سازمان برای دستیابی به سیاست های صنایع دستی در چارچوب اقتصاد مقاومتی عنوان کرده است؛ پروژه هایی که اگر از سوی سازمان میراث فرهنگی به اندازه کافی مورد حمایت قرار نگیرند، نتایج درخور را به دست نخواهند آورد.

دیدگاه شما

CAPTCHA
این سوال برای تشخیص اسپم نبودن می باشد.
7 + 5 =
این سوال برای تشخیص اسپم نبودن می باشد.
1