نجات محوطه هزاره پنجم پیش از میلاد از خطر نابودی

17 آذر 1394 - 15:40 dsfr.ir/ta9hm

نجات محوطه هزاره پنجم پیش از میلاد از خطر نابودی
میراث آریا
محوطه تل چگاسفلی دشت زیدون

عملیات گمانه زنی به منظور تعیین عرصه و پیشنهاد حریم محوطه تل چگاسفلی دشت زیدون، شهرستان بهبهان، یکی از وسیع ترین محوطه های پیش از تاریخی خوزستان به منظور حفظ و نگهداری از آن انجام شد.

به گزارش روابط عمومی پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری؛ عباس مقدم سرپرست هیات باستان شناسی تل چگاسفلی این مطلب را در نشست گزارش به همکار که به همت پژوهشکده باستان شناسی پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری برگزار شد مطرح کرد.

این باستان شناس، محوطه باستانی تل چگاسفلی در دشت زیدون و در حاشیه جنوبی رودخانه زهره را یکی از وسیع ترین محوطه های پیش از تاریخی در جنوب غربی ایران اعلام کردکه در نیم قرن اخیر همواره مورد تعرض قرار گرفته است.

او با بیان اینکه با توجه به روند بسیار سریع تخریب محوطه تل چگاسفلی، برنامه تعیین عرصه محوطه در دستور کار قرار گرفت تصریح کرد که این برنامه در دومرحله مطالعات پیش میدانی و میدانی انجام گرفت.

مقدم اهداف و راهبرد برنامه میدانی را شامل تفسیر عکس های هوایی و ماهواره ای، نقشه برداری دقیق با روش های روزآمد، مستندسازی درون و بیرون محوطه شامل آسیب شناسی، بررسی ژئومغناطیس و بررسی پراکندگی آثار، گمانه زنی برای درک نهشته های طبیعی و فرهنگی، توضیح اهمیت تل چگاسفلی و محوزه های پیرامون آن برای اهالی اعلام کرد.

او گفت: در بخش مطالعات میدانی برنامه، هیات باستان شناسی ابتدا شروع به مستندسازی وضع موجود محوطه پرداخت و تمامی تغییرات طبیعی و انسانی ایجاد شده در عرصه و پیرامون محوطه را به دقت ثبت کرد.

مقدم با اشاره به شناسایی گورستان های باستانی توسط هیات باستان شناسی در این محوطه افزود: این گورستان ها که برخی از آن ها بر مبنای تغییرات سطحی نمایان شده بودند شواهدی را ارایه کردند که تاریخی برابر با اواخر هزاره پنجم پیش از میلاد را نشان می دهد.

به گفته وی گروه باستان شناسی توانست با بررسی های صورت گرفته و بدون انجام هر گونه کاوش در محوطه، شناخت کاملی از شکل و پراکندگی گورها بدست آورد.

این باستان شناس با اشاره به آب بند هایی که در سطح محوطه وجود دارد گفت: وجود این آب بند ها باعث شده بیشتر آثار تاریخی بدون نیاز به کاوش به وضوح دیده شوند.

او با اشاره به دخل و تصرف های صورت گرفته در محوطه، ساخت خانه های روستایی، ایجاد کارخانه سنگ شکن، وجود منبع بتنی آب، قرار گیری محل شستشوی احشام را از عوامل آسیب رسان به این محوطه تاریخی اعلام کرد.

مقدم ساخت زمین فوتبال، تسطیح بخش میانی محوطه، گورستان اطفال، ایجاد دیوار، مرزبندی مالکین، تسطیح و شخم زنی، انباشت نخاله و زباله، ساخت وساز و رفت و آمد ماشین آلات را از دیگر دخل و تصرف های این محوطه تاریخی دانست.

بررسی بخش هایی از دشت زهره به سرپرستی هانس نیس از موسسه شرقی دانشگاه شیکاگو در سال های اولیه دهه 1970 میلادی، دیتمن سال 1984 مونوگراف، دیتمن سال 1986 پروژه دکترا، ارزیابی دستاورهای پیشین و ارایه طرح پژوهشی بلندمدت برای دشت زهره توسط عباس مقدم زمستان 1385، بررسی محدوده توسط هیأتی به سرپرستی کامیار عبدی سال 1388، ثبت در فهرست آثار ملی سال 1388 و ارزیابی محوطه توسط عباس مقدم در بهار سال 1394 به عنوان سوابق پژوهشی این محوطه عنوان شد.

در ادامه این نشست کوروش محمدخانی با اشاره به گوشه ای از بررسی های ژئومغناطیسی در بخش هایی از محوطه تل چگاسفلی تصریح کرد که با استفاده از علوم میان رشته ای، بخش هایی از سطح تپه و گورستان توسط متخصصین و ابزارهای روزآمد ژئو مغناطیس بررسی شد.

این باستان شناس افزود: در بررسی های ژئومغناطیسی به آنومالی های خطی که نشان از سازه های معماری باشد نرسیدیم ولی آنومالی های نقطه بزرگی پیدا کردیم که حدس می زنیم بقایای آواری از دیوارهای آجری یا کوره باشند. تمامی بخش های محوطه که امکان بررسی با تکنیک ژئومغناطیس در آن وجود داشت مورد تحقیق قرار گرفت.

دیدگاه شما

CAPTCHA
این سوال برای تشخیص اسپم نبودن می باشد.
15 + 0 =
این سوال برای تشخیص اسپم نبودن می باشد.
1