هشدار مدیر پروژه کاوش های نجات بخشی سد کنگیر؛

آب گیری سد کنگیر را برای جلوگیری از تخریب آثار باستانی متوقف کنید

2 آذر 1394 - 16:50 dsfr.ir/960ua

آب گیری سد کنگیر را برای جلوگیری از تخریب آثار باستانی متوقف کنید
خبرگزاری مهر
درخواست توقف آب گیری سد کنگیر به منطور جلوگیری از تخریب آثار باستانی ایلام

مدیر پروژه کاوش های نجات بخشی سد کنگیر گفت: بستن بدون مجوز دریچه های سد کنگیر ایلام و شروع آب گیری آن، آثار باستانی متعددی از جمله آثار دوره ساسانی و صدر اسلام را نابود می کند.

به گزارش روابط عمومی پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری، لیلا خسروی مدیر پروژه کاوش های نجات بخشی سد کنگیر با اعلام این خبر گفت: کاوش نجات بخشی در سد کنگیر به کشف کوشک متعلق به دوره ساسانی، سفال های شاخص دوره اوروک، سازه های معماری عشایری، 3 بنای بزرگ، کوره سفال پزی، هاون های سنگی، پیه سوز مفرغی و ... انجامید.

وی تأکید کرد: این در حالی است که همزمان با کاوش محوطه های باستانی موجود در حوضه آبگیر سد کنگیر توسط تیم های اعزامی از پژوهشکده باستان شناسی مسئولین اداره آب منطقه ای ایلام بدون مجوز اقدام به بستن دریچه های سد برای آبگیری کردند. کاوش در محوطه های گوریه، زیج، دار ساول و گنبد جهانگیر به مدیریت وی و مشاوره راهبردی سیمین لک پور در حال انجام است. تمامی این محوطه ها در سال 1380 در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده اند که در اثر آبگیری سد از بین خواهند رفت.

خسروی با اشاره به ساعت ها پیاده روی گروه برای دسترسی به سایت ادامه کاوش در این تپه را مستلزم باز شدن دریچه های سد، توقف آبگیری آن و استخراج و حمل توده های عظیمی از سنگ های فرو ریخته و خاکبرداری دانست.

این باستان شناس گفت: با توجه به آنچه گفته شد این تپه حداقل نیاز به دو فصل کاوش در شرایط آب و هوایی مناسب دارد اما متاسفانه مسئولین آب منطقه ای ایلام اقدام به بستن دریچه های سد کرده و هر روز بخشی از دامنه تپه به زیر آب می رود که نیاز به جلوگیری از این اقدام داریم.

خسروی در بیان آثار و نتایج کاوش در 4 محوطه باستانی یاد شده گفت: تپه گوریه یکی از مهم ترین آثار این منطقه در فاصله 100 متری جنوب رودخانه کنگیر و در دامنه شمالی کوه بایه است. با توجه به داده های به دست آمده، این مجموعه ساختمانی احتمالا یک کوشک متعلق به اواخر دوران ساسانی و صدر اسلام با پلان مستطیل شکل شامل بخش های مختلف ساختمانی، حیاط مرکزی و اتاق های مختلف با ابعاد و اندازه های متفاوت دارای ستون ها و جرزهای گچی است.

به گفته این باستان شناس، در این بنا از طاقچه ها و طاق های مختلف با مصالح سنگ و گچ به روش غوطه ور در ملاط استفاده شده است و تا کنون آثار منقولی شامل هاون های سنگی، پیه سوز مفرغی در درون یکی از طاقچه ها و کوزه های نسبتا سالم حاوی غلات سوخته و قطعات گچبری با نقش مایه های گیاهی که زینت بخش دیوارها، قوس ها  و طاقچه ها بوده به دست آمده است.

او با اشاره به اینکه تقابل و تقارن در این بنا مانند سایر آثار و بناهای دوران ساسانی به کثرت استفاده شده است تصریح کرد: کاوش در این تپه دشوارتر از سایر محوطه ها بود زیرا به دلیل سیل در حین کاوش رودخانه پر از آب و اطراف تپه را نیزآب فرا گرفت و امکان استفاده از قایق به دلیل لایروبی نشدن سد ممکن نبود.

مدیر پروژه کاوش های نجات بخشی سد کنگیر ایلام با اشاره به اینکه کاوش در محوطه زیج  توسط آرش لشکری انجام شده است تصریح کرد که  تپه گوریه در فاصله 50 متری شمال شرق این محوطه قرار دارد. سفال های به دست آمده در سطح محوطه از نوع سفال های متعلق به اوایل دوره اسلامی است که پس از کاوش در آن نیز سازه های معماری مهم عشایری و تنورهایی از این دوران به دست آمد.

وی با بیان اینکه کاوش در محوطه دارساول توسط جواد سلمان زاده در حال انجام است افزود: این محوطه در ساحل شمالی رودخانه کنگیر قرار دارد و بی شک طغیان های این رودخانه و سیلاب های ناشی از آن در طول زمان باعث شسته شدن قسمتی از این محوطه شده است.

خسروی با بیان اینکه بخش هایی از این محوطه نیز به وسیله بیل های مکانیکی متعلق به تاسیسات سد کنگیر خاک برداری شده بود تصریح کرد: قرارگیری این محوطه در مسیر ارتباطی غرب به شرق و همچنین یافته های سطحی آن از جمله سفال های شاخص دوره اوروک، بازگو کننده اهمیت این محوطه در دوران آغاز تاریخی است.

به گفته وی در جریان عملیات کاوش نیز آثار ارزشمندی از جمله سفال های شاخص این دوره (کاسه لبه واریخته) و یک کوره سفال پزی شناسایی شد که همگی نشان از اهمیت این محوطه در زاگرس مرکزی دارد.

وی با بیان اینکه کاوش در محوطه گنبد جهانگیر توسط حمید امان الهی انجام شد تصریح کرد: با توجه به آثار معماری، وجود حداقل سه بنای بزرگ بر روی محوطه قابل مشاهده است.

خسروی با اشاره به اینکه این سه بنا در قسمت شرق، شمال غرب و جنوب محوطه قرار دارند گفت: بنای شرقی ظاهرا از سایر بناها با اهمیت تر بوده است. همچنین بر روی این تپه یک بنای مستطیل شکل بزرگ در جهت شرق به غرب قرار گرفته که دیوارهای شمالی و جنوبی آن هنوز تا حدودی پابرجا است. مصالح بنا از قلوه سنگ و گچ بوده و بر اساس آثار سطحی توالی فرهنگی از دوران اشکانی تا اوایل اسلام برای این بنا قابل ذکر است.

دیدگاه شما

CAPTCHA
این سوال برای تشخیص اسپم نبودن می باشد.
6 + 7 =
این سوال برای تشخیص اسپم نبودن می باشد.
1