ارزش 151 میلیارد دلاری بازار گردشگری حلال در سال 2015

2 خرداد 1396 - 11:00 dsfr.ir/k20ja

ارزش 151 میلیارد دلاری بازار گردشگری حلال در سال 2015
thehotelfactory.com
سفر 108 میلیون مسلمان به مقاصد اسلامی

انتظار می رود تا سال 2021 اندازه بازار #گردشگری مسلمانان و در واقع مخارج آنان در سفرهای برون مرزی، به 243 میلیارد #دلار برسد.

روند رو به رشد جمعیت مسلمانان در جهان یکی از نکاتی است که در سال های اخیر موردتوجه فعالان صنایع و بازارهای مختلف قرار گرفته است. در سال 1990 جمعیت مسلمانان جهان 1.1 میلیارد نفر از 5.3 میلیارد نفر بوده؛ درحالی که این مقادیر تا سال 2010 برای مسلمانان به 1.6 میلیارد نفر از 6.9 میلیارد نفر رسیده و بنابر پیش بینی هایی که سازمان تحقیقاتی «پیو» منتشر کرده است، انتظار می رود این میزان تا سال 2030 به 2.2 میلیارد مسلمان از جمعیت 8.3 میلیارد نفری جهان برسد. این ارقام گویای آن است که در سال 1990 از هر 5 نفر در جهان یک نفر مسلمان بوده، درحالی که تا سال 2030 حدودا از هر چهار نفر یک نفر مسلمان خواهد بود؛ یعنی 26.4 درصد از جمعیت جهان.

گزارش های دیگری نیز حاکی از 2.6 میلیارد نفری شدن مسلمانان و رسیدن آنها به 30 درصد از جمعیت جهان تا سال 2050 حکایت می کنند. در همین راستا، یکی از جدیدترین پیشرفت هایی که صورت گرفته، برندسازی برای محصولات حلال است؛ محصولاتی که عرضه آنها علاوه بر کشورهای اسلامی، از سوی کشورهای غیراسلامی نیز مورد توجه واقع شده اند و در حال تبدیل شدن به صنعتی بسیار سودآور هستند. صنایعی که به حلال مشهور شده اند، چند حوزه عمده را در بر می گیرند. غذای حلال، بخش مالی اسلامی، مدهای لباس اسلامی، بخش تفریحات و رسانه، مواد آرایشی و دارویی و نیز گردشگری حلال از آن جمله اند. به رغم ظرفیت های گسترده ای که ایران برای برند کردن چنین محصولاتی و استفاده از عواید آن دارد، به نظر می رسد هنوز در دست یافتن به موقعیت مناسبی که در شان ظرفیت های کشور باشد، با مشکل روبه رو بوده ایم.

طبق گزارش «وضعیت اقتصاد اسلامی جهان» از جمله مهم ترین فرصت های صنعت حلال می توان به پدیدار شدن ایران به عنوان یک مقصد سفر حلال، افزایش تقاضا برای تفریحگاه های ساحلی حلال، همگرایی با صنایع مربوط با غذای حلال، ایجاد گواهی های حلال برای اقامتگاه ها، فرصت های جدید برای بازاریابی سفر، ایجاد تنوع در اقتصاد و مقابله با افت قیمت نفت در کشورهای صادرکننده نفت اشاره کرد. در همین حال نبود یک استاندارد واحد در خصوص برند حلال نیز از مهم ترین چالش های پیش رو در این حوزه عنوان می شود. برندسازی ضعیف نیز در این حوزه مشکلاتی ایجاد کرده و کمبود آگاهی در کشورهای عضو سازمان همکاری اسلامی نیز چالشی دیگر در این خصوص است.

مخارج مسلمانان در سفرهای برون مرزی

طبق آماری که آخرین گزارش «وضعیت اقتصاد اسلامی جهان» منتشر کرده است، در سال 2015 مخارجی که مسلمانان در سفرهای برون مرزی خود انجام می دهند و در این گزارش با عنوان اندازه بازار گردشگری حلال ذکر شده، با افزایش 9 میلیارد دلاری نسبت به سال 2014 به 151 میلیارد دلار رسیده است. در مقام مقایسه، چینی ها 168 میلیارد دلار، ایالات متحده آمریکا 147 میلیارد دلار، آلمان 112 میلیارد دلار، بریتانیا 80 میلیارد دلار و روسیه 59 میلیارد دلار صرف سفرهای خارجی خود می کنند. این مقایسه نشان دهنده پتانسیل های موجود بازار گردشگری مسافران مسلمان است که 11.2 درصد از مخارج جهانی سفر را تشکیل می دهد. در سال 2015 بازار مخارج سفرهای مسلمانان موفق شده است آمریکا را پشت سر بگذارد و اکنون پس از چین بزرگ ترین سهم در مخارج سفرها را در اختیار داشته باشد. در گزارش پیشین این سازمان که منعکس کننده آمار سال 2014 بود، چین و آمریکا بالاتر از بازار گردشگری مسلمانان قرار داشتند. علاوه بر این، برآورد می شود درآمدهای به دست آمده که به نوعی در جهت برآوردن نیازهای گردشگری مسلمانان باشد، در سال 2015 به 24 میلیارد دلار رسیده باشد.

مهم ترین بازارها

در بخش دیگری از این گزارش، هزینه کشورهای اسلامی مبدأ و هزینه هایی که از مناطق مختلف صورت گرفته، نشان داده شده است. بر این اساس، اطلاعات مربوط به سال 2015 نشان می دهد که عربستان سعودی با مخارج 19.2 میلیارد دلاری بیشترین هزینه را کرده است و در رتبه های بعدی به ترتیب امارات متحده عربی با 15.1 میلیارد دلار، قطر با 11.7 میلیارد دلار، اندونزی با 9.1 میلیارد دلار، کویت با 9 میلیارد دلار، ایران با 7.2 میلیارد دلار، مالزی با 6.7 میلیارد دلار، روسیه با 6.6 میلیارد دلار، ترکیه با 5.3 میلیارد دلار و نیجریه با 4.8 میلیارد دلار قرار داشته اند. در گزارش پیشین این سازمان که اطلاعات سفر مربوط به سال 2014 را تحت پوشش قرار می داد، عربستان سعودی با 17.8 میلیارد دلار بیشترین هزینه را کرده بود و پس از آن کشورهای امارات متحده عربی با 12.6 میلیارد دلار، کویت با 9.7 میلیارد دلار و قطر با 9.5 میلیارد دلار قرار داشتند. در گزارش های دیگر نیز مخارج سفر برای اندونزی 7.6 میلیارد دلار و ایران 7.5 میلیارد دلار برای سال 2014 اعلام شده بود. مقایسه این دو گزارش در خلال فاصله یک ساله، نشان از جابه جایی بین رده های قطر، کویت و اندونزی، افزایش گسترده مخارج سفر در اندونزی و کاهش مخارج سفرهای خارجی ایران و کویت داشته است.

بیشترین مخارج سفر که از سوی مسلمانان انجام شده است، در سال 2015 متعلق به کشورهایی از منطقه خاورمیانه بوده است که عضو شورای همکاری خلیج فارس هستند. این کشورها مخارجی 54.4 میلیارد دلاری و کشورهای دیگر منطقه خاورمیانه و شمال آفریقا نیز مخارج 25.7 میلیارد دلاری داشته اند. کشورهای آسیای شرقی با 20.5 میلیارد دلار، اروپای غربی با 16.5 میلیارد دلار، آسیای مرکزی با 10.3 میلیارد دلار، اروپای شرقی با 8.2 میلیارد دلار، منطقه جنوب صحرای آفریقا با 7 میلیارد دلار، آسیای جنوبی با 4.6 میلیارد دلار، آمریکای شمالی 3.1 میلیارد دلار و سایر مناطق 0.8 میلیارد دلار در رده های بعدی قرار داشتند. در واقع تنها 28 درصد از مخارج سفر مسلمانان از کشورهای غیر عضو سازمان همکاری های اسلامی بوده است. مخارج گردشگری مسلمانان از کشورهای عضو سازمان همکاری های اسلامی 108.8 میلیارد دلار و 42.3 میلیارد دلار نیز از سوی کشورهای غیر عضو این سازمان هزینه شده بود. علاوه بر این، مسافران کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس با وجود اینکه تنها 3 درصد از جمعیت مسلمانان جهان را تشکیل می دهند، 36 درصد از مخارج سفر مسلمانان جهان را در سال 2015 به خود اختصاص می دهند. این نسبت برای سال 2014، 37 درصد بود.

بررسی دقیق این امر می تواند برای ایران که در همسایگی این کشورها واقع شده نکات مهمی داشته باشد. ایران که کشوری اسلامی است با بهبود روابط خارجی خود در منطقه این فرصت را خواهد داشت که با برند سفرهای حلال، بسیاری از مسافران این کشورها را به خود جلب و با پتانسیل های تاریخی و فرهنگی غنی درآمد مناسبی از محل گردشگری تامین کند. این درحالی است که به دلیل حمله برخی عناصر تندرو به سفارت عربستان در ایران، بخش عظیمی از گردشگران مسلمانی که از کشورهای همسایه به ایران و مشخصا مشهد سفر می کردند از دست رفته اند. در سال 2014، مخارج صورت گرفته از سوی کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس 52.3 میلیارد دلار بود و مخارج انجام شده از سوی کشورهای دیگر منطقه خاورمیانه و شمال آفریقا نیز به 21.4 میلیارد دلار می رسید. علاوه بر این دو مورد، هزینه پرداخت شده از سوی مسلمانان در شرق آسیا 19.3 میلیارد دلار، کشورهای اروپای غربی 16.3 میلیارد دلار، آسیای مرکزی 10.1 میلیارد دلار، اروپای شرقی 7.8 میلیارد دلار، منطقه جنوب صحرای آفریقا 6.6 میلیارد دلار، آسیای جنوبی 4.5 میلیارد دلار، آمریکای شمالی 3 میلیارد دلار و سایر مناطق 0.8 میلیارد دلار بود.

رشد ایران در توسعه سفر حلال

در بخشی از گزارش نیز به بررسی توسعه یافته ترین اقتصاد اسلامی برای سفرهای مسلمانان پرداخته شده است. معیار این رتبه بندی که از 73 کشور مسلمان اخذشده، بر مبنای 4 عامل قرار دارد؛ تجارت به مثابه سفرهای داخلی مسلمانان نسبت به اندازه نسبی آن کشور، حاکمیت به مثابه پدید آمدن اکوسیستم حمایت از صنعت سفر حلال، آگاهی به مثابه رسانه و رویدادهای برگزار شده و در نهایت عامل اجتماعی به مثابه مشارکت در اشتغال. در سال 2015، امارات متحده عربی توانسته است با کنار زدن امارات به رتبه نخست برسد. در گزارش اخیر، مالزی در رتبه دوم قرار گرفته و به ترتیب ترکیه، سنگاپور، اردن، مالدیو، ایران، لبنان، عمان و عربستان سعودی در رده های بعدی جای دارند. در سال 2015، نمره امارات در شاخص حلال 81 بوده و مالزی امتیاز 70، ترکیه 51، سنگاپور 44، اردن 39، مالدیو 38، ایران با لبنان و عمان 36 و عربستان سعودی 35 را کسب کرده اند.

در سال 2014، پس از مالزی، به ترتیب کشورهای امارات، سنگاپور، تایلند، اردن، مالدیو، ترکیه، بحرین، قطر و عربستان سعودی قرار داشتند. نکته مهم در این بین صدرنشینی امارات متحده عربی و از آن مهم تر راه یافتن ایران به جمع 10 کشور برتر در این بخش و کسب رتبه هفتم است. این درحالی است که در رتبه بندی کلی اقتصاد اسلامی جهان، مالزی در رتبه نخست قرار دارد؛ امارات متحده عربی دوم است و عربستان سعودی و عمان در رده های چهارم و پنجم قرار دارند. علاوه بر این، در میان سایر کشورهایی که بهترین محیط برای گردشگری را دارند، اردن رتبه نهم را در رتبه بندی کلی اقتصاد اسلامی جهان به دست آورده و به ترتیب، سنگاپور در رده 11، ایران در رده 14، ترکیه در رده 17، لبنان در جایگاه 28 و مالدیو در مکان 31 قرار دارند.

نگاهی به آینده

انتظار می رود تا سال 2021 اندازه بازار گردشگری مسلمانان و در واقع مخارج آنان در سفرهای برون مرزی، به 243 میلیارد دلار برسد که 12.3 درصد از کل مخارج گردشگری جهانی را تشکیل می دهد. رشد قابل توجه این صنعت گویای آن است که مخارج مسلمانان برای سفرهای خارجی سالانه 8.2 درصد افزایش خواهد داشت. این در حالی است که در گزارش پیشین «وضعیت اقتصاد اسلامی جهان» پیش بینی می شد تا سال 2020 این مخارج به 233 میلیارد دلار، معادل 13 درصد از کل مخارج جهانی برسد.

دیدگاه شما

CAPTCHA
این سوال برای تشخیص اسپم نبودن می باشد.
2 + 0 =
این سوال برای تشخیص اسپم نبودن می باشد.
1