چالش های میزبانی نوروزی از گردشگران خارجی/ جشن خانوادگی یا عمومی؟

14 فروردین 1396 - 11:00 dsfr.ir/l2699

چالش های میزبانی نوروزی از گردشگران خارجی/ جشن خانوادگی یا عمومی؟
مهدی قربانی
گردشگران نوروزی در کاخ موزه سعدآباد

هرچند #نوروز هرسال شاهد حضور گردشگران خارجی در #ایران هستیم اما غالباً این فصل را فصل مناسبی برای #سفر به ایران نمی دانند.

عید نوروز برای ایرانی ها مهمترین عید باستانی به شمار می آید و برای آن از چند روز قبل و چند روز بعد مراسم متعددی دارند و جشن و شادی برپا می کنند این جاذبه شادی یک نوع جاذبه گردشگری به وجود می آورد و بسیاری از افراد را به دیدن سنت های قدیمی برپا شده در برخی از استان ها که هنوز این برنامه ها را اجرا می کنند، وا می دارد. سنت هایی از جمله چهارشنبه سوری، قاشق زنی، سیزده به در و پنجاه بدر، شعرخوانی حاجی فیروز و حاجی نوروز، مراسم پخت سمنو و پهن کردن سفره هفت سین. اما نکته مهم در اجرای این مراسم آن است که بیشتر آن ها در میان خانواده ها و جمع های خصوصی برپا می شود تا در جمع عمومی.

 آنچه که در میان بیشتر استان ها نمود دارد، برپا کردن سفره های هفت سین در میادین و ساختمان های عمومی است. غیر از آن در برخی از مراکز مانند بناهای تاریخی و فرهنگی و گردشگری رقص های سنتی با نواختن سازهای محلی اجرا می شود که می تواند برای چند دقیقه ای مردم را سرگرم کند. اما سمنوپزان که یکی از مهمترین مراسم پیش از نوروز است بیشتر در میان خانواده ها نمود دارد و اهالی هر خانواده ای که پختن سمنو را هر سال جزو رسوم خود می دانند و در این کار ماهرتر شده اند، با مهمانی های خودمانی آن را اجرا می کنند. پس نوروز در میان ایرانی ها بیشتر یک جشن خانوادگی و درونی است تا جنبه برونی داشته باشد.

در کشورهای دیگر اما شرایط کمی متفاوت است؛ جشن های کریسمس و سال نو میلادی بیشتر در خیابان ها اجرا می شود و تخفیف های خرید و اجرای برنامه های ویژه در همه اماکن به خصوص اماکن گردشگری و عمومی گردشگران زیادی را از کشورهای مختلف به سمت کشوری جذب می کند که برنامه مفصل تری داشته باشد شاید به همین علت است که در جشن کریسمس خارجی ها، ایرانی های زیادی شرکت می کنند چرا که این جشن درون جمع خصوصی خانواده ها نیست و هر گردشگری می تواند در این جشن ها شرکت داشته باشد.

اما زمانی که یک گردشگر خارجی به ایران می آید در فضاهای عمومی و گردشگری کمتر شاهد برپایی جشنی به بزرگی نام «نوروز» آن هم در حد وسیع و متناست با تعطیلات دو هفته ای آن خواهد بود. به عبارت دیگر می توان به این پرسش پاسخ داد که اگر در ایام نوروز گردشگر خارجی به ایران بیاید و بخواهد مراسم نوروز ایرانی ها را ببیند و در آن شرکت کند چه خواهد دید و چطور اطلاعاتش را درباره این جشن باستانی زیاد می کند؟

نوروزگاه هایی برای عمومی کردن جشن های نوروزی

اکنون مدتی است که سازمان میراث فرهنگی در ایام عید نوروز اقدام به پربایی نوروزگاه های متعدد کرده است. در سال گذشته، سمیع الله حسینی مکارم که مسئولیت این نوروزگاه ها را بر عهده دارد اعلام کرده بود در ۱۲ استان کشور و در مناطق تاریخی و گردشگری این نوروزگاه ها برپا می شود و امسال نیز در یک نشست خبری از ایجاد ۳۱ نوروزگاه در ۳۱ استان کشور خبر داد و گفت: نوروزگاه ها به اجرای مراسم شعرخوانی، حافظ خانی، مراسم رقص و... می پردازند و فضایی مفرح و شادی را برای مردم هر منطقه ایجاد کرده و به نوعی مراسم سنتی آن شهر و استان را معرفی می کنند.

شاید از این طریق سازمان میراث فرهنگی می خواهد در عمومی کردن جشن نوروز تلاش کند اما در صورتی این جشن ها با اقبال عمومی رو به رو خواهد شد که مردم از مکان نوروزگاه ها مطلع شده و زمان اجرای هر برنامه ای در این نوروزگاه ها به اطلاع شان رسیده باشد. البته این اطلاع رسانی می تواند هم برای گردشگران خارجی باشد و هم برای گردشگران داخلی.

از سوی دیگر برخی از مسئولان در سال های گذشته از ارائه تسهیلات به گردشگران خارجی برای دیدن عید نوروز به ایران خبر داده بودند. یکی از این خبرها مربوط به صدور روادید فرودگاهی بود. زهرا احمدی پور رئیس سازمان میراث فرهنگی پیش از عید امسال گفته بود: صدور روادید فرودگاه در نوروز ۹۶ به جز شهروندان ۱۰ کشور که شرایط صدور ویزا برای آنان در ایران وجود ندارد، با هدف ارایه خدمات سفرهای نوروزی به مسافران خارجی که قصد عزیمت به نقاط مختلف کشور را دارند انجام می شود.

علی اصغر مونسان مدیرعامل منطقه آزاد کیش نیز گفته از امکان افزایش پروازهای خارجی و حضور گردشگران خارجی به کیش خبر داده و افزوده: با افزودن ۴ فروند ایرباس امکان پروازهای خارجی نیز فراهم شده و در این خصوص برای حضور گردشگران خارجی برنامه ریزی شده که به زودی اعلام می شود.

ناصر میلانی مردم شناس و از فعالان گردشگری به خبرنگار مهر می گوید: یک گردشگر خارجی توقع دارد در مدت دو هفته ای که برای جشن های نوروزی همه کشور تعطیل رسمی است، شاهد برنامه های مختلفی باشد اما ما چقدر توانسته ایم با نوروز خود برای جذب گردشگران خارجی جذابیت ایجاد کنیم آنچنان که آن ها برای ایرانی ها جذابیت ایجاد کرده و در جشن کریسمس ایرانی ها را به سمت خود می کشانند.

وی ادامه می دهد: گردشگران خارجی معمولا چند شهر دیدنی را انتخاب کرده و درست به همان مقاصدی می روند که گردشگران ایرانی در ایام نوروز رفتن به آنجا را جزو برنامه های خود قرار داده اند به عنوان مثال اگر در ایام نوروز شهرهای پر گردشگری مانند یزد، اصفهان و رشت و گلستان و خراسان رضوی بیشترین بازدید کننده داخلی را دارد و هتل ها و مراکز گردشگری و تاریخی آن ها بسیار شلوغ است، طبق عادت، گردشگران خارجی نیز در تلاشند اگر به ایران سفری می کنند به شهرهایی بروند که تبلیغات بیشتری روی جاذبه های آن ها شده است به همین دلیل حضور گردشگران خارجی در شهرهای پر مسافر مصادف با حضور گردشگران ایرانی در این شهرها می شود.

شلوغی مراکز گردشگری خوشایند نیست

میلانی می گوید: در این صورت اتفاقی متوجه گردشگران می شود که شاید چندان خوشایند نباشد مانند ازدحام در مراکز گردشگری و تاریخی که موجب می شود گردشگر خارجی نتواند از آن فضا به نحو مطلوب دیدن کند همانطور که گردشگران ایرانی در ایام نوروز نمی توانند لذت دیدن مراکز گردشگری در شهرهای مهم و پر مسافر را به دلیل شلوغی بیش از حد درک کنند.

 این فعال گردشگری ادامه می دهد: اتفاق دیگر اینکه در بیشتر اوقات گردشگران خارجی نمی توانند هتل دلخواه و مطلوبی پیدا کنند چرا که قبلا این هتلها توسط ایرانی ها پر شده است. در هر کجایی که آن ها قدم می گذارند با ازدحام جمعیت مواجه می شوند ازدحامی که خوشایند آن ها هم نیست.

عبدالله رضایی از اعضای جامعه تورگردانان و یکی از فعالان در حوزه تورهای ورودی نیز به خبرنگار مهر درباره وضعیت تورهای گردشگری خارجی در ایام نوروز می گوید: ایام نوروز برای ما ایام پیک سفر محسوب نمی شود چرا که در این روزها شهرهای پر گردشگر که مقصد خارجی ها آنقدر با شلوغی و سیل جمعیت رو به رو می شود که حاضر نیستیم تورهای گردشگری خارجی مان را در این دو هفته برگزار کنیم. اما پس از آن یعنی درست از روز ۱۴ فروردین اقدام به برگزاری تورهای خارجی خواهیم کرد چرا که هم هتل ها خالی می شود و هم مراکز گردشگری. حتی در این روزها با افت قیمت رو به رو خواهیم شد.

رضایی ادامه می دهد: اگر شهرهایی که جزو مقاصد گردشگری ایرانی ها در عید نیستند، برنامه های خاص و متنوع و جذابی می داشتند باز می توانستیم در این روزها گردشگران خارجی را برای آن مقاصد جذب کرد و تور برگزار کنیم اما این شهرها نیز برنامه ای ندارند. از سوی دیگر در این روزها با اتفاقات ناخوشایند زیادی نیز روبه رو می شویم به عنوان مثال حوادث در جاده ها بسیار زیاد خواهد بود بنابراین اجرای تور خارجی در نوروز یک ریسک بزرگ برای بازارهای هدف ماست.

جاذبه دیدن جشن نوروز در تاجیکستان

با این وجود برخی از گردشگران هنوز ترجیح می دهند که نوروز را در کنار ایرانی ها باشند به خصوص که به تازگی ایران با ۱۱ کشور دیگر نیز پرونده مشترکی برای ثبت جهانی نوروز تشکیل داده است. حتی اگر مانند تاجیکستان مراسم نوروز را در فضاهای عمومی برگزار نکند.

اقبال گردشگران خارجی از سفر به ایران در این روزها نیز کم نبوده است. تصاویر و گزارش های رسیده نشان می دهد که آن ها با لباس های محلی و سفره های هفت سین متعددی عکس های یادگاری انداخته اند و در میان مردم ایران حضور پررنگی داشته اند.

زهرا احمدی پور رئیس سازمان میراث فرهنگی نیز در کانال تلگرامی خود تصاویری از گردشگران خارجی ورودی به ایران در ایام نوروز منتشر کرد. یکی از این تصاویر مربوط به زنان گردشگر کره ای در حمام تاریخی زنجان بود. گزارش های دیگری نیز از شهر تاریخی یزد وجود دارد که گردشگران ایرانی و خارجی را در کنار سفره های هفت سین پهن شده در میادین شهر نشان می دهد و یا در کنار بزرگترین سفره هفت سین کشور و در کنار بناهای تاریخی یا حتی در حال هم زدن دیگر سمنو.

مرتضی رحمانی موحد، معاون گردشگری کشور هنوز آماری از حضور گردشگران خارجی در ایران و ایام نوروز ۹۶ در اختیار ندارد اما می گوید تا بیستم فروردین ماه هم می تواند این آمار را از پلیس مهاجرت بگیرد و هم آمار گردشگران خارجی سفر کرده به ایران در طول سال ۹۵ را ارائه خواهد کرد.

با همه این ها می توان گفت که گردشگران خارجی برای دیدن ایران در ایام تعطیلات نوروز راغب هستند ولی برنامه ریزی برای سفر آن ها در این روزها به دلیل شلوغی شهرهای گردشگری مشکل است به همین علت تورگردانان این روزها را برای اجرای تور خارجی مناسب نمی دانند اما شاید اگر تعطیلات دو هفته ای نوروز به یک هفته کاهش و یک هفته دیگر در سال تعطیل شود از حجم سفرهای داخلی کمتر و یا در شهرهای دیگر تقسیم شود در این صورت لذت سفر برای ایرانی ها نیز بیشتر خواهد شد و برنامه ریزی سفر برای گردشگران داخلی و خارجی بهتر. از طرف دیگر می توان برنامه ریزی کرد که جشن باستانی نوروز در شهرهای ایران از فضای درونی خانواده ها به شهرها و خیابان ها نیز کشیده شود تا جاذبه بیشتری برای خارجی ها داشته باشد.

« دنیای سفر » این نوشته را از « خبرگزاری مهر » آورده است. واکاوی، پی گیری، نگارش و آفرینش، شایسته سپاسگزاری است.

دیدگاه شما

CAPTCHA
این سوال برای تشخیص اسپم نبودن می باشد.
10 + 2 =
این سوال برای تشخیص اسپم نبودن می باشد.
1